Masterprogramma Medische Geschiedenis
1. Inleiding
Samen met de Faculteit der Letteren van de VU, het Leids Universitair Medisch Centrum en de Faculteit der Letteren van de Universiteit van Leiden organiseert de afdeling Metamedica VUmc elk tweede semester van het academisch jaar een landelijk Mastertraject Medische Geschiedenis ter grootte van 20 ECTS (ongeveer vier maanden). In dit traject wordt een overzicht van de medische geschiedenis en een praktische inleiding in de methodologie van de medische geschiedenis gegeven. Dit traject wordt ook in het collegejaar 2009-2010 aangeboden.
Waarom peinsde een academisch gevormde geneesheer er vroeger niet over om een patiënt die aan staar leed zelf te opereren? En waarom had een chirurgijn een veel lagere maatschappelijke status dan een universitair geschoolde dokter? Wat is de impact van de biomedische revolutie? Hoe kan het worden verklaard dat bepaalde symptomen in de loop der tijd hebben geleid tot uiteenlopende diagnoses? Hoe is het te verklaren dat psychische aandoeningen nu eens zijn geïnterpreteerd als een effect van hersenziekten en dan weer als een gevolg van de persoonlijke voorgeschiedenis van de patiënt? In hoeverre zijn zowel artsen als patiënten bepaald door de samenleving waar zij deel van uitmaken en welke veranderingen zijn daarin opgetreden? Is er alleen maar vooruitgang in de medische wetenschap of zijn er ook tegenslagen? Wat is dat eigenlijk, 'vooruitgang in de medische wetenschap'? Zulke vragen, variërend van tamelijk algemeen tot heel fundamenteel, kunnen alleen maar beantwoord worden door een onderzoeker met een grondige kennis van de geschiedenis van het medisch bedrijf.
Goed medisch-historisch onderzoek is op meer gericht dan alleen een beschrijving van de activiteiten van een bepaalde arts of van bepaalde gebeurtenissen. Om antwoord te kunnen geven op vragen als hierboven is overzichtskennis van de veranderingen binnen het medisch bedrijf dan ook niet voldoende. De vaardigheid om zelfstandig onderzoek te kunnen doen is net zo noodzakelijk. Een medisch historicus moet de ontwikkelingen die hij bestudeert ook in een maatschappelijke context kunnen plaatsen. Medische geschiedenis heeft daarom niet alleen een eigen thematiek, maar ook een eigen methodologie.
Het mastertraject medische geschiedenis bestaat uit twee onderdelen. Gedurende de eerste zeven weken wordt een Basisprogramma aangeboden dat bestaat uit een serie colleges waarin een chronologisch-thematisch overzicht wordt gegeven van de ontwikkelingen die de geneeskunde en het medisch bedrijf hebben doorgemaakt. Tijdens de tweede periode wordt in het Leeronderzoek een praktische introductie gegeven in onderzoekstechnieken die in het kader van een medisch-historisch onderzoek kunnen worden gebruikt. De combinatie van de kennis die is opgedaan tijdens het Basisprogramma en de ervaring die is verkregen tijdens het Leeronderzoek stelt deelnemers in staat zelfstandig een onderzoeksvraag te formuleren en een daarop aansluitend onderzoek uit te voeren.
Deelnemers die het traject met een voldoende hebben afgesloten ontvangen een door de decaan van de Faculteit der Letteren ondertekend certificaat.
In juni 2005 gebeurde dat voor de eerste keer en de volgende foto's werden bij die gelegenheid genomen. Achtereenvolgens een foto van de deelnemers met kernstaf voor de uitreiking; de ondertekening van een certificaat door de decaan prof.dr. W.Th.M. Frijhoff; en tenslotte twee foto's van deelnemers tijdens de uitreiking van hun certificaat.
Contactinformatie
Afdeling Metamedica
Vrije Universiteit Medisch Centrum
Van der Boechorststraat 7
1081 BT Amsterdam
Telefoon +31 20 44 48218
